Kategori: Okula Yardımcı

Gen terapisi nedir ? Açıklayınız.

Gen, kromozomların işlevi ile meydana gelen anlamlı kalıtım materyalidir. Gen üzerinde taşınan her birim oldukça önemlidir. Bunun anlamı da insan için oldukça fazladır. Genetik materyalin bu denli devam etmesi ve düzenli bir şekilde nesil boyunca devam etmesi de oldukça önemlidir. Genetik hastalıkların sebeplerine bakılacak olursa, genlerin ya da kromozomların hasarlarından kaynaklanan süreçlerden oluştuğu bilinmektedir. Bu durum kişilerin ömrü boyunca hasta bir şekilde hayatını devam etmelerine neden olmaktadır. Kromozom hasarlarına bakıldığında bu hasarların süre gelen bu durumları göz önüne alındığında kişilerin hastalıklarının tedavisi de olmamaktadır. Genetik hastalıkların tedavi süreçlerin bu problemli olan bölgeye direk etkinlik yapılması ile mümkündür.

 

Genetik hastalıkların tedavi süreçlerine bakıldığında, hasarlı olan gen bölgesinin tayin edilmesi işlevi ile başlamaktadır. Gen tedavisi sürecinde bu genin alternatifi olabilecek tedavi edici normal bir genin eklenmesi ve diğer gen parçasının çıkarılması, genin normal şekilde işlev görmesine neden olurken, genetik hastalığın da ortadan kaldırılmasını sağlayacaktır. Genetik hastalıkların nedenlerine bakacak olursak anne ve babadan genel mutasyonların aynı genetik dizilime denk gelmeleri ile mümkün oldukları bilinmektedir. Bu genetik dizilimin hasarının devam etmesi de engellenmektedir. Günümüzde genetik açıdan meydana gelen hastalıklar tedavi edilmekte ve kişilerin tedavilerinin de mümkün olması sağlanmaktadır. Giderek ilerleyen bu teknoloji anne karnında oluşum göstermeden önce kontrolünü sağlamaya kadar devam etmektedir.

Genetiği değiştirilmiş organizmalar ve ürünler, biyogüvenlik açısından ne gibi sorunlar oluşturmuştur?

Bir canlının ya da organizmanın genetiğinin değiştirilmesi durumu, genetiği problemli olan durumun ortadan kaldırılmasına yönelik gerçekleştirilir. Genetiğin değiştirilmesi ve insanların kullanımına sunulması arasında geçen süre de oldukça büyük önem taşır. Genetik durumlar genel olarak kişilerin hayatlarını iyileştirmeye yönelik olarak değiştirilmektedir. Genetiğin değiştirilmesine bir örnek verilecek olursa, şekli normalde yuvarlak olan domates genetik bir hastalık nedeniyle şekli bozuk bir sebze haline gelmiştir. Bu durumun değiştirilmesi için genetik ile oynanır ve hem yapı hem de şekil bakımında farklılığın düzenlenmesi sağlanır.

 

Genetik değişikliklerin en önemli sebeplerinden biri de insanların sağlığı üzerine faydalı olmayacağının düşünülmesi ve bu durumun değiştirilmesidir. İnsan sağlığının bozulmasına engel olan bu durum, son zamanlarda bazı kurum ve kuruluşlar tarafından farklılaştırılarak genetiğin değiştirilmesi olarak bilinmektedir. Genetiğin değiştirilmesi ve sağlıklı olan bir üründen çok fazla elde edilmesi gibi birçok sebepte bulunmaktadır. Genetik anlamda insanın sağlığını bozmaya kadar devam edecek bir süreçtir. Bu yüzden her ne kadar genetiğin değiştirilmesi iyi bir olay gibi karşımıza çıksa da bizlerin sağlığını etkileyecek olumsuz durumlara sebebiyet verebilmektedir.

Genetik mühendisliği çalışmaları yeterince yapılmamış olsaydı biyoteknolojik ürün çeşitleri bu kadar fazla olur muydu? Araştırınız.

Genetik alan olarak oldukça geniş kapsamlıdır. Bu geniş kapsamlı oluşumda, birçok bilim dalı faydalanmaktadır. Genetik alanında yapılan çalışmalara bakıldığında sağlığın korunması ve biyolojik olarak birçok aktivitenin devamlılığı sağlanmaktadır. Genetik mühendisliği de alanını bu oluşumdan almaktadır. Sağlığın ve çevrenin düzenlenmesi, ekosisteme kadar uzanan geniş bir çalışma yapısının gözlenmesi anlamına gelmektedir. Sağlıklı  bir yaşamın gereksinimi olan bu bilim dallarının gelişimi sürekli olarak birbirine destek sağlamaktadır.

 

Genetik mühendisliği de biyoteknolojiye bir kaynak sağlamıştır. Biyoteknolojinin ilerlemesi ve genetik mühendisliğinin bu denli gelişme kaydetmesi birbiri ile bağlantılı durumları beraberinde getirmektedir. Bu sürecin ilerlemesi genetik alt yapı ile mümkün olmuştur.

Genetik mühendisliği ve biyoteknoloji arasındaki farklar nelerdir?

Genetik mühendisliği ve biyoteknoloji genellikle birbirine sıklıkla karıştırılan durumlardandır. Ancak bu alan birbirinden tamamen farklıdır. Bu farklılıklarına bakacak olursak eğer,

 

Biyoteknoloji:

– Doğa olaylarında ya da doğada bulunan bileşenlerin maddelerin etkinliği ile birşeylerin çoğaltılması ve düzeltilmesi amacı ile uygulanan bilimsel bir yöntemdir.
– Teknolojik gelişmelerin ilerlemesini takiben hayvanlara ve bitkilere daha sağlıklı hayat sunmayı hedeflemektedir.
– Biyoteknoloji, teknolojinin biyolojiye uygulanmış halidir. Sağlığın düzenlenmesi ve biyolojik sistemlerin bir düzen içerisinde hareket etmesin sağlamak adına uygulanmaktadır.

 

Genetik mühendisliği:

– Kişilerin hastalıklarının tedavisi ve o hastalıklara tanı koyulmasını kolaylaştırmak için yapılmaktadır. Bu tedavi sürecinin ilerlemesi durumunda da kişilerin hayat standartları yükselmektedir.
– Genlerin ifade edilmesini düzenler ve bu ifadenin korunmasını sağlar.
– Genetik değişikliklerin gerçekleşmesine olanak sağlar.
– Canlıların yaşam ortamlarında mevcut olan bir problemin tespiti ve bunun giderilmesi amacı ile biyoteknoloji ile birlikte hareket eder.
– Sağlığın korunmasının en büyük çatısını oluşturmaktadır.

 

Birbiri ile aynı özellikler göstersen de biyoteknoloji genel genetik mühendisliği özel bir alana hitap etmektedir. Bu durum birlikte çalışma gerektirdiği sürece de bizlerin karşısına sıklıkla çıkmasını sağlamaktadır.

Genetik mühendisliğinin hangi çalışmaları biyoteknolojik çalışmalara ivme kazandırmıştır?

Genetik mühendisliği oldukça yeni bir alandır. Genetik anlamda çalışmalar birçok alanda içerisinde devam ediyor olsa da genetik mühendisliği ayrı bir dal haline gelmiş ve günümüzde yaygın olarak kullanılmaktadır. Genetik mühendisliğin alt yapısına bakıldığında birçok konu gözümü çarpar. Bunlardan en çok bilinen biyoloji, genetik, moleküler biyoloji ve tıp dalıdır. Bu dalların birleşimi yeni bir çalışmanın ortaya çıkmasını sağlamış ve ismini vermiştir. Genetik mühendisliği biyoteknoloji anlamında birçok çalışma yapmakta ve karşılıklı olarak birbirlerine yarayış sağlamaktadır.

 

Biyolojik olarak birçok etkinliğin devam etmesi, biyoteknolojinin ve genetik mühendisliğinin ortak alanı haline gelmektedir. Gelişen ve değişen tüm teknolojik çalışmalar bu anlamda birbiri ile örtüşmektedir. Çalışmaların devam etmesi durumunda kişilerin bilimsel anlamda bu nesli bir adım ileriye taşıması da olanaklar dahilindedir. Sağlık oldukça önemli bir durumdur. Sağlığın korunması ve devamlılığı durumunda kişinin gerekli olan tüm eksiklikleri genetik mühendisliği ve biyoteknoloji ile ortak şekilde giderilmektedir.

İnsanların adına yapılan her çalışma, daha sağlıklı bir neslin ortaya çıkmasını sağlamaktadır. Sağlık çalışmalarına bakıldığında birçok insanın geçmişten günümüze hastalıkların teşhisinde tanısında ve tedavisinde ilerleme kaydettiğini görmekteyiz. İnsanların sağlıklarında bu denli bir değişime sebep olmakta oldukça büyük bir sorumluluktur. Hatta sosyal sorumluluk projesi bile denebilmektedir. İnsan genomu projesi birçok ülkenin katılımı ile gerçekleştirilmiştir. 10 yılı aşkın bir süre hız kesmeden devam etmiş ve birçok genetik bilginin çözümlenmesi sağlanmıştır. Genetik bilginin akışı hız kesmeden devam etmiştir.

İnsan genomu projesinin kapsamında , insanların en küçük genetik materyali olan genler ve genomlar incelenmiştir. Bu süreçte incelenen gen yapılarında farklı hastalıklar bulunmuştur. Bu hastalıkların tedavisi ve tanınması adına birçok bilimsel yayın yapılmıştır. Bu bilgiler ışığında insan genomu projesi, uzun vadede genetik hastalıkların tanısında oldukça önemli bir yere sahiptir. İnsan genomunun çözümlenmesi ve hastalıkların tedavi edilmesi de sürekli olarak neslin sağlıklı bir şekilde geleceğe ilerleme kaydetmesi ile mümkün olmaktadır. Sağlık açısından bu denli gelişim kaydeden teknoloji, bizlerin hastalığını engellerken var olan genetik hasarların da düzeltilmesi için çalışmaktadır. Genetik düzenlemeler ışığında yapılan bu çalışmaların tümü, daha sağlıklı insan popülasyonlarının oluşmasına sağlam bir zemin hazırlamaktadır.

Kloroplastın görevini tam olarak gerçekleştirememesi diğer organel ve hücreleri nasıl etkiler? Araştırınız

Vücut denilen bu karmaşık yapı organizma olarak adlandırılmaktadır. Organizmanın içerisinde sistemler, organlar, dokular ve sonrasında hücreler bulunmaktadır. Hücrelerin yapısında ise birçok işlevi gerçekleştirmek adına organeller bulunmaktadır. Bu organel yapıları da hücre canlılığını ve dokuların canlılığını bize göstermiş olmaktadır. Hücre organellerin her biri farklı bir görevi yerine getirmektedir. Mitokondri enerji üretirken, ribozom protein sentezler. Golgi aygıtı salgı sisteminden sorumlu iken çekirdekte dna yapısı ile alakalı değişkenlikler gözlenir. Ana kontrol her zaman çekirdektedir. Ancak bu sayılan özellikler hayvan hücresi için gereklidir.

 

Bitki hücrelerinde bu mitokondri görevi genellikle kloroplastlar almaktadır. Kloroplast özel bir yapıdan meydana gelmiştir. Bu yapı tıpkı üst üste dizilmiş bozuk paralar gibi görünmektedir. Her biri grana adını alırken renkleri de adından belli olduğu gibi yeşil renktedir. Kloroplastın en önemli görevi, besin sağlanması için fotosentezin gerçekleştirilmesini sağlamaktır. Besin ihtiyacı sürekli bir şekilde olacak ve bu süreçte kloroplastın herhangi bir nedenle çalışmaması ya da görevini yapmaması da buna direk olarak engel olacak bir mekanizmadır. Sağlıklı bir bitki hücresi fotosenteze devam ederken, kloroplast hasarı olan hücre fotosentezi gerçekleştiremez ve ölür.

İnsan klonlamanın biyogüvenlik açısından tehlikeli, biyoetik açıdan yasak olmasının sebepleri neler olabilir? Araştırınız.

İnsanlar kompleks organizmalardır. Bu organizmaların devamlı olarak işlev görmesi halinde kişisel yaşam devam etmektedir. Bu durum her canlı için bu şekildedir. Canlıların her birinin bu şekilde bir kopyasının elde edilmesi klon adı verilen bilimsel gerçek ile açıklanmaktadır. Klonlanma olayı, bilimsel anlamda bir kopyanın oluşturulması ve aynı canlının meydana gelmesinin sağlanması anlamına gelmektedir. Bunun fizyolojik şartlara ayak uydurması oldukça zor bir süreçtir. Başarılı bir şekilde devam etse de sonrasında klon yaşamını sonlandırmaktadır. Bu durum insan yaşantısı için de böyledir. Klonlanma durumunun gerçekleştirilmesi hayatın sonlanmasının gerekirken devam etmesini sağlar. Bu durumu islami açıdan bakıldığında oldukça sıkıntılı bir sürecin yaşanmasına sebep olmaktadır. Ölmesi gereken canlının ölmesi gerekir. Ahiret yaşamının devam etmesi ve bu yaşantının olması için de kişinin öldükten sonra gömülmesi gerekmektedir. İslam alimleri bu konuyu sürekli olarak tartışmakta olup bu durumun bir ortak noktasını bulamamaktadır. Bu yüzden de sürekli olarak gündeme gelmekte ve bunun cevabı konusunda henüz net bilgi sahibi olunamamaktadır.

Protein sentezinde rol alan RNA çeşitlerinin görevleri nelerdir?

Protein sentezi, vücut için oldukça önemli bir durumdur. Genetik materyalin aktarılması ve bu materyalin nesiller boyunca devam etmesi için uzun bir süre boyunca süre gelen bir durum haline gelmiştir. Genetik bilginin ifade edilmesi sürecinde protein sentezi devam eder ve sağlıklı bir bireyde bu sayı oldukça fazladır. Bunun hasarı hücrenin kanserleşmesi ve ölmesi ile devam edecektir. Protein sentezinde görevli olan birçok enzim ve yapı bulunmaktadır. Bunlardan en önemlileri ise RNA yapılarıdır. RNA, kalıtsal bilginin aktarılması için geçen bir süreçte görev almaktadır. Protein sentezinde de birçok farklı şekilde görevlidir.

 

3 farklı çeşit RNA bulunur.
tRNA, taşıyıcı RNA olarak bilinmektedir. Genetik materyalin taşınması için gerekli olan süreçte işlev görmektedir.
rRNA, ribozomal RNA olarak bilinmektedir. Ribozom kalıtım materyalinin sürekliliğinden sorumludur. Burada protein sentezi esnasında gerekli olan yapılar taşınmaktadır. Ribozom hücre organallerinin en önemli olanlarındadır. Genetik materyalin aktarılması gibi birçok işlevi de bulunur.
mRNA, ökaryotik hücrelerde sitoplazmada bulunur ve genetik bilginin ribozomdan DNA ya aktarılmasını sağlar. Protein sentezinde de aktif şekilde rol almaktadır.

 

RNA tek zincirli bir kalıtım yapısıdır. Bu yapının en önemli özelliği birçok işlemi DNA yı kalıp olarak kullanarak kendini eşlemektir. Bu yüzden DNA ve RNA protein sentezi konusunda oldukça önemlidir.

Ülkemizde yeterli düzeyde organ bağışı olmamasının sebepleri nelerdir? Araştırınız

Organlar oldukça önemli yapılardır. Herhangi birinin eksikliği ya da yetersiz çalışması kişinin sağlığını tehlikeye sokmaktadır. Sağlıklı insanların organlarında herhangi bir problem bulunmamaktadır. Ancak organ hasarları çok ciddi sebeplere ve ölümlere de neden olabilmektedir. Birçok insan günümüzde bu nedenlere bakıldığında organ bağışı beklemektedir. Organ bağışı oldukça önemli bir durumdur. Bu durumun farkında olarak hareket ederek organ bağışı yapmamız gerekmektedir. Organlarımızın bizden sonra kurtarabileceği bilinerek bunun farkında olunması gerekmektedir. Organ bağısı günümüzde çok yapılan bir durum değildir. Bunun en büyük nedenlerinden biri de,

– İnsanların organ bağışı hakkında bilgisi olmaması
– İnsanların bu konudaki ön yargılarının olması
– Büyüklerin özellikle bu konuda önyargılı olması ve gönüllü olmaması
– Öldükten sonraki sürecin endişesi
– Ölen kişinin vücudunun bütünlüğünün korunmasının sağlanması ile alakalı bir durumdur.

Organ bağışı genellikle beklenmedik ölümlerde karşımıza çıksa da kişilerin bu durumların bilincinde olarak hareket edilmesi gerekmektedir. Organ bağışının birçok geçerli sebebi olmaktadır. Bunu sadece başkaları için değil genel olarak kendimizin de bu duruma ihtiyacı olabileceği bilinmektedir. Kişilerin bu durumların farkına varması, organ bağışına karşı daha hassas olmasını sağlamaktadır. Sağlık oldukça önemli bir durumdur ve bu organ bağışını bekleyen insanların olması bilinmektedir. Bu yüzden de bunun bilincinde hareket edilmesi oldukça önemlidir. Organ bağışı hayat kurtarmak demektir, bu konunun hassasiyetinin bilinmesi gerekmektedir.