Kategori: Türkçe

Size göre başarılı bir mucitte bulunması gereken özellikler neler olmalıdır?

 

Temel amacı insanların hayatlarını kolaylaştırmak, gereksinimlerini karşılamak ve daha iyi bir yaşama sahip olmalarını sağlamam olan buluşlar; aynı zamanda bir kimsenin aklı ve deneyimlerinden faydalanarak daha önce hiçbir kimse tarafından ortaya konmamış olan yeni ve orijinal ürünlerdir. Buluşları ortaya koyan kimselere ise mucit adı verilmektedir. Mucitler birtakım ortak özelliklere sahip vardır.

 

İnsanlığa faydalı olmak amacı ile bir şeyler ortaya koyan mucitlerin sahip olması gereken bazı özellikleri bulunmaktadır. Meraklı ve araştırıcı bir kişilik özelliğine sahip olmaları, her şeyi sorgulamaları, gebiş bir hayal dünyasına sahip olmaları, yaratıcı, sabırlı, deneyimli, çalışkan ve çabuk pes etmeyen bireyler olmaları onların en genel özellikleri arasındadır. Tüm bunların yanı sıra bir mucitte olması gereken diğer özellikler şunlardır:

 

• Bir buluş ortaya koyan mucidin temel amacı insanlara yardımcı olmak olmalı, bunun yanında ortaya koymuş oldukları buluşlar insanlığa fayda sağlayıcı nitelikte olmalıdır.
• Mucit, sorgulayıcı ve kuşkulanıcı olmalıdır.
• Deneyimleri onları hiçbir şekilde yıldırmamalı, hedeflerine ulaşana kadar sabırla ilerlemelidirler. Başaramamaları halinde başarısızlıkları üzerinde düşünmeyi bilmeli, yılmadan tekrar tekrar denemelidirler.

 

İnsanlığa çok büyük katkılar sunmuş olan mucitler, günümüzdeki modern tıbbi cihazların, iletişim araçlarının ve elektronik aygıtların geniş kitlelere ulaştırılabilmesi adına çok büyük çabalar sarf etmişlerdir. Tüm bu nedenlerden dolayı insanlığa bu denli büyük hizmetleri bulunan mucitlere büyük saygı duyulmalı, ortaya koymuş oldukları çalışmalardan ötürü şükran duyulmalıdır.

Örnek mucit veya girişimcilerden hangisinin yerinde olmak isterdiniz? Neden?

 

Mucit; daha önce kimse tarafından bulunamamış yepyeni ve orijinal bir buluşu ortaya koyan kimseye verilen isimdir. İnsanlığın var olduğu ilk günden bu hana yeryüzünden pek çok mucit gelip geçmiştir. Kiminin adını bugün kimse tarafından bilinmezken kiminin adı ise tüm dünya tarafından bilinmektedir. Ampulün mucidi Edison, telefonun mucidi Alexander Graham Bell, suyun kaldırma kuvvetini keşfeden Arşimet ve Eistein bu mucitlerden yalnızca birkaçı. Bu ve daha adını sayabileceğimiz pek çok buluş, dünya tarihi açısından çok önemli birer dönüm noktaları olmuşlardır.

 

Tarihin hayatımızı etkileyen mucitlerin her biri yapmış oldukları hizmetlerle ve dünya teknolojisinde açmış oldukları büyük çığırlar ile hayatımızı kolaylaştırmak adına çok derin etkilere sahip. Her ne kadar hepsinin ortaya koymuş olduğu buluşlar çok değerli ve önemli olsa da tüm bu büyük mucitlerin birinin yerinde olabilme şansım olsaydı bu hakkımı Alexander Garaham Bell’den yana kullanırdım.

 

Çünkü telefonun mucidi olan Graham Bell, bu çok önemli buluşu sayesinde bir arada bulunmayan birbirine uzak insanların sesli iletişim kurarak birbirlerinden haberdar olmalarını sağlayarak insanlık tarihinin en büyük ve en önemli icatlarından bir tanesini ortaya koymuştur. Zamanla gelişen bu büyük icat sayesinde bugün insanlar diledikleri her an sevdiklerinin sesini duyabiliyor hatta görüntülü iletişim kurabiliyor, sevincini üzüntüsünü paylaşabiliyor. Ve tüm bu özellikleri nedeniyle insanların yaşamında böylesine büyük bir öneme sahip bir icatla anılmak çok gurur verici bir durum.

Sizce ilk hâlinden günümüze kadar en köklü değişime uğramış olan teknolojik ürün hangisidir? Neden?

 

Teknoloji, ucu bucağı olmayan çok geniş kapsamlı bir kavram olup geçmişten günümüze insanın merakından ve gereksinimlerinden doğan ve geçen her zaman daha çok gelişerek ilerleyen bir unsurdur. İnsanın yaradılışından bu yana milyonlarca teknolojik ürün ortaya konmuş ve ortaya konan bu teknolojik ürünler daha sonraki nesiller tarafından daha çok geliştirilerek ve doğal olarak da değiştirilerek insanların hizmetine sunulmuştur. Ancak ortaya konan bu milyonlarca teknolojik ürün içerisinden en köklü değişime uğrayarak günümüze kadar gelen cihaz, bugün hepimizin cebinde taşıdığı telefonlardır.

 

1800’lü yıllarda Alexander Graham Bell tarafından icat edilen ve dünya tarihinin en önemli icatlarından bir tanesi olan telefon; ilk zamanlar Graham Bell tarafından yalnızca yakınları ile birlikte sesli iletişim kurabileceği bir buluş olarak orta çıkmışken; günümüzde ise herkesin her an yanında taşıdığı en temel iletişim aygıtı olma özelliğine sahiptir.

 

İlk zamanlarda çok sınırlı yerlerde bulunan telefon; önceleri yalnızca kablolu olup santrale bağlanarak görüşülmek istenen kişi ile sesli olarak iletişim kurulabilmekte olup günümüzde ise yoksul ya da zengin fark etmeksizin herkesin istediği her yerde cebinde taşıyabildiği ve gerek sözlü, gerek yazılı ve gerekse görüntülü olarak iletişime geçebildiği bir aygıt olma özeliğine sahip olmuştur. Üstelik bilgisayar özelliği de kazandırılmış olan akıllı telefonlar sayesinde istenilen her yerde istenilen her türlü bilgiye ulaşmak da mümkün.

 

Kim bilir! Günümüzdeki hali ile telefonları Alexader Grahambell bile görmüş olsa icadını tanıyamayabilirdi.

İstekleriniz ile ihtiyaçlarınız arasındaki farklılıklar nelerdir?

 

İhtiyaç; canlıların yaşamlarını devam ettirebilmek için sahip olmaları gereken zaruri unsurlardır. Beslenme, barınma ve giyinme insanın en temel ihtiyaçlarındandır ve hayatta kalmak adına bu ihtiyaçlarının muhakkak karşılanması gerekmektedir. İstekler ise daha çok kişisel zevk ve beğenilere bağlı olarak arzu edilen daha çok keyfî unsurlardır. Her ikisinin de tanımından hareketle örnek verecek olursak; gelişme çağındaki bir çocuğun sağlıklı bir şekilde büyüyüp gelişebilmesi için yumurta bir ihtiyaç iken pasta ise bir istektir. Yine soğuk havalarda üşüyüp hasta olmamak için mont bir ihtiyaç olarak değerlendirilebilecek iken; bilgisayar ise keyfî bir istek niteliğindedir. Su tüm canlıların hayatta kalabilmesi için çok zaruri bir ihtiyaçken; çay ise bir istektir. Dolayısıyla ihtiyaçlar mutlaka sahip olunması gereken zaruri gereksinimlerden doğarken; istekler ise insan hayatı için bir zorunluluk arz etmez ancak istekler ise mutlaka sahip olunması gerekmemekle birlikte; kimi zaman hayatı kolaylaştırma özelliğine de sahip olabilmektedir.

 

İhtiyaç ve istekler arasındaki temel ayrımı son bir kez daha kısaca ifade edecek olursak; ihtiyaçlar, yemek, içmek, korunmak ve barınmak gibi hayatın sürdürülebilmesi için şart olan gereksinimler iken; istekler ise herhangi bir zaruret gerektirmeyen ancak genellikle yaşamı kolaylaştırmak ve kişisel beğeni ve zevkleri karşılamak amacı ile arzu edilen unsurlardır.

 

Her iki kavramın genel kabul gören tanımları ve yine aralarındaki temel farklar bu şekildedir.

Sosyal ve kültürel ihtiyaçlarınızı karşılamak amacıyla yaptığınız faaliyetlere hangi örnekleri verebilirsiniz?

 

Yaradılışına bağlı olarak hayatları boyunca günlük yaşamlarında pek çok sosyal etkileşim ve kültürel faaliyetler içerisinde bulunurlar. Bu faaliyetler bireysel olarak gerçekleştirilebileceği gibi aile, arkadaş grubu gibi topluluklarla da gerçekleştirilebilmektedir. Dolayısıyla gerçekleştirilen kimi sosyal ve kültürel faaliyetler bireysel sorumluluk isterken; kimi sosyal ve kültürel faaliyetler ise toplumsal bir sorumluluk gerektirebilmektedir. Nitekim sosyal ve kültürel anlamdaki gereksinimler de bunlara göre farklılık göstermektedir. Bireyler, bu anlamdaki gereksinimlerini karşılamak amacı ile pek çok faaliyette bulunma çabası içerisine girerler. Bu sosyal ve kültürel faaliyetlere yönelik olarak; bir müze ziyaretinde bulunmak, düğünlere katılmak, cenazeye gitmek, hasta yakınlara ev ya da iş yerlerinde ziyarette bulunmak, ihtiyaç sahipleri için yardım toplamak, bayram ziyaretlerinde bulunmak,  insanlara yardım faaliyetlerine üye olmak, herhangi bir alanda konferansa katılmak gibi daha pek çok örnekler verilebilir.

 

Sosyal ve kültürel ihtiyaçları gidermek adına yukarıda vermiş olduğumuz ve daha pek çok örnekler de verebileceğimiz davranış ve faaliyetler, toplumda birlik ve beraberliği güçlendirmede önemli bir etkiye sahiptir. Dolayısıyla bireyler bu tür aktiviteler içerisinde bulunarak hem kendi sosyal ve kültürel gelişimlerine katkı sağlayabilecek hem de toplumsal kalkınmaya ve birtakım kültürel değerlere çok büyük katkılar sağlayabileceklerdir. Bu da bir toplumun birbirine daha çok kenetlenmesine ve kültürel değerlerin yok olup gitmemesine, aynı zamanda da bu anlamda sorumluluk alma adına önemli katkılar sağlamaktadır.

Ekonomik faaliyetler denildiğinde ne anlıyorsunuz? Bu faaliyetlere hangi örnekleri verebilirsiniz?

 

Gelir elde etmek ve maddi ihtiyaçları gidermek amacı ile girişilen işler ekonomik faaliyetler kapsamına girmektedir. Her alanda karşımıza çıkması mümkün olan ekonomik faaliyetlere küçük esnaflıktan dev şirketlere pek çok örnek verilebilir. Yine çok büyük bir kavrama sahip olan ekonomik kapsamında; bir çiftçinin köyündeki ekinleri toplayıp satması, bir müteahhittin binalar inşa etmesi, fabrikanın çeşitli kollarda ürünler ortaya koyması ve bunun gibi daha pek çok örnekler verilebilir.

 

Bunlarla birlikte yalnızca gelir getirici eylemler değil gidere yönelik eylemler de bu kapsamda girmektedir. Bir ev hanımının mutfak alışverişi yapması, bir öğrencinin kantinden bir şeyler alması bu anlamda örnek olarak verilebilir. Ayrıca bir gelirin ya da harcamanın ekonomik faaliyet grubuna dahil olabilmesi için mutlaka büyük meblağları içermesi gibi bir zorunluluk yoktur. Elde edilen bir gelir ya da yapılan en ufak bir harcama dahi ekonomik faaliyet kapsamı içerisine girmektedir.

 

Ekonomik faaliyetler, teknolojinin ilerlemesine bağlı olarak da daha büyük gelişmelere imza atmaktadır. Zira insanların hizmetine sunulan alet ve aygıtların üretilmesi ve bunların her geçen gün daha çok yaygınlaşması, ekonomik faaliyet kollarının daha çok genişlemesine yol açmaktadır. Kısacası temel prensibi insanlara hizmet olan ekonomik faaliyetler insanlığın en ilkel dönemlerinde de, bugünün modern dünyasında da her geçen gün daha çok gelişmeye ve genişlemeye devam ederek varlığını göstermiştir.

Belirli bir yaşın üzerine gelmiş insanların çoğu, bitkilerin adlarından tutun da onlardan hangi alanlarda ve nasıl yararlanılacağına dair önemli bilgilere sahiptir. Sizce bu insanlar, bu tür bilgileri nasıl elde etmiş olabilir? Düşüncelerinizi sınıfta paylaşınız.

 

Bitkiler oluşumlarının yanı sıra kullanım alanı olarak da pek çok farklı amaç için kullanılmaktadır. İlaç yapımı, kozmetik ürünlerinin ham maddesi, yiyecek ve içecek sektörü ve bununla birlikte pek çok farklı alanda kullanımı ile birlikte insanlık için oldukça önemli bir konumdadır. Kullanım alanlarının bu kadar fazla olması ve insanların bu durumdan faydalanmasından kaynaklı olarak hemen her iklim türünün özellikleri ile bitki örtüsünde oluşan bitkilerin kullanımı sağlanmaktadır.

 

Öte yandan insanlığın var oluşu ile birlikte insanlar avcılık ve toplayıcılık ile başladıkları yaşamlarını idame ettirme serüvenine daha sonra yerleşik hayata geçiş yaparak tarımı geliştirmişlerdir. Deneme yanılma yolu ile ve insanların kendi deney ve gözlemleri sonucu mevsimsellik meydana gelmiş olup en çok verim aldıkları mevsimleri hesap ederek günümüze kadar gelen tarımı oluşturmuşlardır. Öte yandan insan eli değmeden iklimin oluşumu ile topraktaki mineraller sayesinde oluşan bitkiler pek çok alanda kullanılmaya başlanmış olup özellikle toprak ile ilgilenilmesi ve gerek kullanım alanı gerek ise faydalarının bilinmesi yine deney ve gözlem sayesinde oluşmuştur. Bu bilgilerin günümüze kadar gelmesi ise bitkiler hakkındaki bilgilerin kulaktan kulağa diye tabir edilerek öğretilmiş ve denenerek olumlu sonuçlarının gözlenmiş olmasıdır.

Evde hayvan besleme konusunda neler düşünüyorsunuz? Düşüncelerinizi sözlü olarak paylaşınız.

 

Hayvanlar, dünya’nın  en masum varlıklarıdır. Hayvanların, insanların ilgisine ve yardımına ihtiyaçları vardır. Kimi hayvanlar sokakta kimi hayvanda evde yaşayabilmektedir. Sokak hayvanı ve ev hayvanı farketmek sizin onlara zarar vermemeli ve onlara çok özen göstererek bakılmalıdır. Kedi ve köpekler için özellikle sokak hayvanları için yazları ağaç kenarlarına su konulmalıdır. Ekmek kırıntıları da eklenerek kuşların faydalanmasını sağlayabilirsiniz. Kimi insan evde hayvan beslemeyi sever ve  onu sahiplenerek çok güzel koşullarda bakar. Evde hayvan beslemek, doğru bir şeydir. Dışarda olmasındansa  sağlıklı ve rahat bir şekilde büyüyen bir canlı olarak düşünün.. Evde hayvan beslemek elbette onların özgürlüğünü kısıtlamaktadır. Ama onlara değer verildiğini düşünülerek, esaret durumundan kurtarabilirsiniz. Ayrıca hayvanlar insana yoldaş da olabilirler. Örneğin köpekler çok sadık hayvanlardır. Size ev arkadaşlığı yapabilir. Hata bazı durumlarda insanların hayatlarını kurtardıklarına bile şahit olabiliyoruz. Bununla ilgili medyada bir çok haber okumuşluğum vardır. Özelikle engelli vatandaşlar için rehber olabilirler. Mesela gözleri görmeyen bir insan için sokağa çıktığında ona rehberlik edebilir. Kaybolmasının önüne geçilebilir. Bu sebeple evde hayvan beslemek faydalı olabilir. Son olarak hayan barınaklarında bulunan hayvanları sahiplenmek daha doğru bir durumdur.

Göz görmeyince gönül katlanır. Sözüyle ilgili düşüncelerinizi paylaşınız.

 

İki insanın birbirine bağlı olması aralarındaki sevgiye bağlıdır. İki insan birbirlerini uzun süre görmediği zaman birbirlerini özler. Özlem aradaki bağı daha da fazla güçlendirir. Ama aralarında bir iletişimsizlik varsa bu durum değişebilir. Gözden ırak olan gönülden de ırak olur ata sözü tam da bu durumu anlatmaktadır. Bu durum için başka alternatif olarak da göz görmeyince gönül katlanır sözüyle anlatılmak istenen , uzakta bulunan iki insanın birbirlerini çok özlerler. Araya giren bahaneler ve bazı şeylerden dolayı görüşemeyebilirler.  Bu durunda insanlar birbirlerini göremeseler bile bu duruma katlanırlar. Aralarında sevgi ve bağ çok kuvvetli olduğu için gönülleri bu duruma katlanır. Bu duruma Göz görmeyince gönül katlanır denir.

Halk hikâyesi’nin size çağrıştırdığı düşünceleri sözlü olarak paylaşınız

 

Halk Hikayeleri , aşk ve kahramanlık hikayelerinin anlatıldığı zaman zamanda dini hikayelerin yer alabildiği ve nesilden nesile aktarılan anonim hikayelerdir. İlk çağlarda destanlar yazılmış olup yerini zamanla  hikaye roman ve hikayeye bırakmıştır. Dönem içindeki geçiş sürecini en iyi anlatan dede korkut hikayeleridir. İlk halk hikayelerinin özelliklerinden bahsedecek olursak ilk göze çarpan özellik halk masallarından halk hikayelerine geçiş olarak görülür.

 

Halk hikaye dönemi  zaman olarak genellikle belirsiz zaman ve anonimdir. Destanlarda biten olaylar kesin bir sonla bitmemekle birlikte hep belirsizlik  vardır. Halk hikayeleri masallara göre oldukça uzun ve daha detaylıdır. Aşk ve kahramanlık olaylarının daha çok ele alındığı bu türde kendilerine göre çizgisi ve kuralları vardır. Halk hikayelerinin gelişmesinde saz şiirlerinin büyük önemi vardır. Halk hikayelerinin kesin bir sonla bilmediğinden bahsetmiştik. Bunlara örnek olarak dede korkut ve köroğlu hikayelerini örnek olarak gösterebiliriz.