Kategori: Biyoloji

Ani korku durumlarında yaşanabilen idrar kaçırma olayının otonom sinir sistemi ile bağlantısını araştırınız.

Sağlıklı bir insanda düz kaslar istemsiz çalışmaktadır. Kişi kendi isteği ile müdahale edemez ancak olağan dışı bir şekilde çalışma da göstermez. Çalışmanın düzenlenmesi ve sağlıklı bir beden için duygu durumu da oldukça önemlidir. Sağlığın korunmasında psikolojik faktörler oldukça büyük bir önem taşımaktadır.

 

Ani bir durumlar baş etmeniz gerektiğinde vücutta normal olmayan tepkiler verebilmektedir. Beyin kendini korumaya alarak farklı etkinliklerin görülmesine neden olur. Beynin bu etkinliği kendisini ve hayati organları korumak için gerçekleşir. Ani bir olayla karşılaştığınızda korku durumu beyine giden yoğun sinyale maruz kalır. Bu durumda beyin, damarların ve kasların aniden kasılıp gevşemesine sebep olur. Gevşeme durumunda da mesane de bulunan içerik otonom sinir sisteminin kontrolünü kaybetmesine neden olmaktadır. Ancak otonom sistemin değişikliği, kalıcı olduğu durumlarda olabilmektedir ki bu durumlar felç olarak adlandırılır.

Şeker hastalığının yaşam kalitesi üzerinde ne gibi etkileri olduğu konusunda araştırma yapınız. Bulduğunuz bilgileri sınıfta arkadaşlarınızla tartışınız.

 

Şeker hastalığı, vücutta bulunan hormon yetersizliğinden kaynaklanmaktadır. İnsülin ve glukagon adı verilen langerhans adacıklarından salgılanan bu hormon, yeterli derecede salgılanmadığında vücutta şeker dengesizliği görülmektedir. Bu dengesizlik doğuştan olabileceği gibi sonradan da gerçekleşmektedir. Şeker hastalığının birçok tipi bulunmaktadır. Bu tipleri, kişiden kişiye değişkenlik gösterir. Şeker hastalığında meydana gelen süreç öncelikle diyetle tedavi edilmektedir. Beslenmeye dikkat edilmesi, basit karbonhidratlardan uzak kalınması gibi birçok yapılacak şey bulunur. Ancak tedavi edilmiyor ve değişim gözlenmiyorsa, bu durumda tedavi ilaçla devam etmektedir. İlaç tedavisi bakımından sağlıklı olan yöntem diyete de dikkat edilmesi gerektiğini savunmaktadır.

 

Şeker hastalığı metabolizmayı derinden etkileyen bir hastalıktır ve tedavisi günümüzde hormon sisteminin cerrahi sistemlerle değiştirilebileceğini desteklemektedir. Beslenme düzeninde yapılacak köklü değişiklikler de sağlığın etkilenmesine destek olmaktadır. Sağlıklı insanlardan çok farkı olmasa da bu kişilerin kendi beslenme ve yaşam tarzlarına dikkat etmesi elzemdir. Şeker hastalığının tedavisinde hassas olunmalı ve bu sürecin iyi değerlendirilmiş olması gerekir. Sağlıklı bir süreç, kişinin kendine dikkat etmesinden geçmektedir.

İşitme ve denge kaybı olan kişiler günlük hayatlarında ne gibi sorunlarla karşılaşırlar? Bu bireylerin hayatlarının kolaylaştırılması için ne gibi çözümler üretilebilir? Araştırınız.

 

İşitme ve denge kaybı duyu organlarının eksikliklerinden kaynaklanmaktadır. Kulak içerisinde bulunan ve vücudun dengesini sağlayan sistemler, beyin kristalleri gibi birçok etken bulunmaktadır. Bu etkenler kişinin hayatını da olumsuz etkilemektedir. Kişiler sağlıklı bir hayat yaşamak için bu duyu eksikliklerini gidermeleri gerekmektedir. Ancak bazı durumların geriye dönüşümü oldukça zordur. Bu durumlarda kişilerin vücutlarında değişim gözlenmez. Bu şekilde engelli olarak nitelendirilirler ve kusurları ile yaşamaya başlarlar. Bazı insanlarda bu durum doğuştan olurken bazı insanlarda travma sonrasında gözlenmektedir. İnsanların sağlıklarındaki bu ciddi değişimlerin hassasiyetine sahip olmamız gerekmektedir.

 

İşitme ve denge kaybı ciddi bir problemdir. İkisinin birlikte olması direk olarak kulak içerisindeki dengenin değişmesi ve kalıcı sağırlık gibi durumlarda gözlenir. Sağır olan kişiler ömrü boyunca duyamaz ve bu durumda işaret dili ile anlaşılması gerekir. İşaret dilinin öğrenilmesi bu kişilerin kendilerini iyi hissetmesini sağlarken aradaki engelin de kaldırılmasını sağlamaktadır. Farkında olmak oldukça önemli bir durumdur. Bu hastalıkların başımıza ne zaman geleceğini bilemeyiz. Bunun bilinci ile bakıldığında kişilerin hayatlarında büyük değişimlere neden olabileceğimiz gibi onların dışlanmasına da engel olabilir. İşte bu yüzden çevremizdeki bu işitme ve denge kaybı olan kişilere hassas davranarak o kişilerin hayatlarını daha yaşanabilir hale getirmek için elimizden geleni yapmamız gerekmektedir.

Günlük yaşantımızda çoğumuzun özellikle koltuk altında terlemeyi önlemek amacıyla kullandığı kozmetik ürünlerin terlemeyi nasıl önlediğini, bunların sağlığımıza ne gibi zararlarının olabileceğini araştırınız.

 

Vücutta meydana gelen enerji, çevre de göz önüne alındığında değişime uğrar. Bu enerjinin çevrimi kinetik enerjinin potansiyel enerjiye çevrimi ile bilinmektedir. Bunun yanında ısı enerjisi de olabilir ki bu duruda kişi terler. Çok sıcak olmadığı durumlar da olsa vücutta var olan enerji değişimi vücudun terle rahatlamasına neden olmaktadır. Vücudun ısı dengesinin sağlanması terleme ile mümkündür. Terle atılan kısım ise aslında toksinlerdir. Bu yüzden terlemek kişi için önemlidir. Terle atılan bu toksinler vücudun ferahlamasını da sağlamaktadır. Sağlıklı insanlarda gözlenen bu durum,  sosyal hayatın olumsuz etkilenmesine neden olabilmektedir. Bu yüzden de kişiler ter önleyici ya da ter kokusunu bastırıcı ürünler kullanır. Bu ürünler kişilerin terlemesini engellerken toksinlerin atılmasını da engeller.

 

Sosyal hayat olumlu etkilenirken, fizyolojik olarak farklılıkların gözlenmesi de olasıdır. Sağlıklı bir şekilde terlemenin engellenmesi değil ter kokusunun engellenmesi gerekmektedir. Bu da ancak sürekli olarak kişisel bakıma dikkat edilmesi ile gerçekleşir. Kişiler bakımlarına dikkat ettikleri takdirde herhangi bir problem yaşanmaz. Bu yüzden vücuda uygulanan kimyasal içerikte neler olduğunu bilmeyiz. İşte bu durumdan dolayı, terlemeyi önlemek yerine kokuyu önlemek daha mantıklı olacaktır. Sıklıkla kıyafet değiştirmekte bu süreci olumlu etkilemektedir.

İdrar tahliliyle hangi hastalıkların teşhisi mümkündür?

 

İdrar, vücutta bir atık olarak bilinmektedir. Böbrekler tarafından işlem görerek, üriner sistemden dışarıya atılmaktadır. Böbrekler canlıların farklılığına göre değişkenlik gösterir ve farklı atıklar atarlar. İnsanlarda idrar üre olarak, kuşlarda ürik olarak dışarıya atılır. Bu durum vücudun asit baz dengesi ile de bağlantılıdır. İdrarda spesifik değişiklikler bulunur ancak bu durumlara bakıldığında herhangi bir hastalık olmadığında normal olarak kabul edilir. Örneğin, idrarın rengi, miktarı, kokusu gibi idrara özel durumlar bulunur. İdrar yollarında sıklıkla meydana gelen hastalıklar bulunur ve bu hastalıklar genel olarak enfeksiyon ile sonlanır. Enfeksiyon, idrarda bir takım değişikliklere neden olabileceği gibi kan tahlilinde de bakterilerin görülmesi olasıdır.

 

Bunun yanı sıra, idrarda protein görülmesi yaşanan durumlardan biridir. Protein, sağlıklı insanlarda idrarla atılmaz ancak protein metabolizmasını etkileyen durumların olması halinde bu görülür. İdrar ile şeker atılması, diyabet hastalığının neden olduğu durumlardan biridir. Şeker hastası olan kişilerin idrarı aseton gibi kokarken, tahlilinde de şeker gözlenir. İdrarda küçük tanecikli birleşiklerin olması da böbrek hastalıklarına neden olmaktadır. Bu yüzden böbrek taşının olması halinde ya da safra kanalları ile ilgili bir problem yaşandığında idrar tahlilinde netlik kazanmaktadır.

Kandaki kimyasal dengeyi sağlamak amacıyla hangi organ idrar oluşturur?

Kan, vücut sıvılarının en önemlisidir. Nötr bir ph aralığındadır ve kırmızı renktedir. Kana rengini veren madde hemoglobindir. Oldukça önemli bir sistem olan kan, birçok besin ögesinin taşınmasını sağlarken vücudun ana iskeleti olarak da bilinir. Sağlıklı insanlarda mevcut olan bu değer, inmesi ya da çıkması durumunda kişinin hayatını da tehlikeye sokmaktadır. Kandaki içerik sürekli olarak değişir ve temiz kan vücutta sirküle bir şekilde devamlı olarak dolaşır. Kirlenen kan gerekli organlara gider. Vücutta idrarın oluşumu da kanın bir nevi kendini yenilemesine örnektir. Vücuttaki üre atıklar, renal ven ile böbreklere taşınır ve böbreklerde süzülme işlemi gerçekleşir. Süzülen kanda faydalı olan elementler alınırken faydasız olan elementler vücut için toksik olacağı için dışarıya atılır.

Kandaki kimyasal içerik vücuda alınan besinlerin içerikleri ile direk olarak bağlantılıdır. Ancak beslenmeye dikkat edilmesi halinde bu durum beklenilen şekilde görülmektedir. Vücuda alınan tüm sıvılar böbreklere uğrar. Burada sodyum potasyum gibi içerikler geri emilirken, üre gibi vücut için faydalı olmayan atıklar dışarıya atılmaktadır.

Gebelik sırasında annenin sağlıklı olması nedem önemlidir?

Gebelik, yumurta ile spermin birleşmesine bağlı olarak ortaya gelen canlıdır. Gebelik sürecinde canlının belirli bir gelişim süreci ilerleme kaydeder ve sonrasında canlı dünyaya gelir. Canlıların meydana gelmesi için gerekli olan süre her canlıda farklıdır. Kedilerin 60 gün iken insanların gebelik süreci 9 ay 10 gündür. Bu gebelik döneminde zigot ya da embriyo aşaması gelişim için annenin tüm imkanlarını kullanmaktadır. Bu imkanların yeterli olmaması durumunda bebekte herhangi bir sıkıntı olmazken anne de eksikliği bariz bir şekilde fark edilir. Bu yüzden gebelik öncesi beslenme düzenlenmesi şarttır. Sağlıklı bir beslenme düzenine sahip olunması, kişinin o derece sağlıklı bir gebelik süreci geçirmesi anlamına gelir. Gebeliğin ilk aşamalarında oldukça bitkin düşen vücut bu arada takviye gıdalar ile toparlanması da mümkündür.

Gebelikte bebeğin en önemli ihtiyaçlarından biri de kalsiyum magnezyum gibi makro elementlerdir. Bu beslenmenin düzenlenmesi, eksikliklerinin giderilmesini de sağlamak gerekmektedir. Aksi durumda, dişlerin erimesi ve kaybı, kemiklerin cam gibi olması gibi durumlar gebelikte en sık karşılaşılan süreçler olmaktadır.

Gizem, terzi olan annesine hafta sonları yardım eder. Elbiseye düğme dikerken eline iğne batar. Gizem elini hızla çeker. Gizem’in bu tepkiyi oluşturmasında görev alan yapıları sırasıyla yazınız.

İnsan vücudundan en çok bilinen ve en çok ihtiyaç duyduğumuz organlar duyu organlarımızdır. Bu organların eksikliği hayatı ciddi anlamda tehlikeye sokar. Tehlikeli olan bu durum, sürecin sıkıntılı bir hayata neden olur. Sağlıklı bir duyu organ sistemi, gözlerin görmesini, kulakların duymasını, burnun koku ve nefes almasını sağlar. Deri ise duyuların alınması ve beyine iletilmesini sağlamaktadır. Bu duyu organlarımızdan deri oldukça geniş bir alanı kapsar. Deri tüm vücudu sarar ve bu duyu organı tüm vücut üzerinde bulunur. Deride meydana gelen bu değişimlerin ana kaynağı, alınan duyuların sinirlerle beyine iletilmesi ve sonrasında yanıtlamasıdır.

Gizem’in eline batan iğne, parmak uçlarında acıyı hissederek buradaki sinirlerin uyarılmasına neden olur. Uyarılan sinir hücresi beyinde dokunma duyusunun algılandığı noktaya gelerek burada bir yanıt oluşturur ve eli o uyarandan uzaklaştırır. İşte bu durumda beklenen tepki gelir ve kişinin acı ağrı hissi azalır. Bu sadece ele iğne batması değil aynı zamanda sıcak, soğuk duyusunda da aynı tepkinin verilmesini sağlamaktadır.

Canlıların birlikte yaşamalarının sağladığı yararlar nelerdir?

 

Canlıların bir arada yaşamasının birçok etkinliği gözlenir. Bakıldığında fayda ve zarar tartışılmaktadır. Faydalı durumlar da göz önüne alındığında simbiyoz bir yaşam tarzı bulunmaktadır. Bu süreç, bitkilerin ve diğer canlıların sürekli arasında bir denge kurulur. Karşılıklı olarak birbirleri üzerinden beslenebilir ve destek alabilmektedir. Örnek olarak verilebilecek bir durum bitki kökleri ile bu kökler üzerindeki mantarlardır. Bu sürecin yaşanmasında iki tarafta fayda sağlarken bu simbiyotik ilişki ömür boyunca bu şekilde devam etmektedir. Dengeli bir şekilde bu süreç uzun zaman devam edebilir, kısa sürebilir ya da canlılığın sonuna kadar bu şekilde gerçekleşir.

 

Canlılarda meydana gelen bu birlikte yaşam, iki tarafın fayda sağlamasıyla bilinir. Ancak bunun dışında bir süreçte vardır ki bu süreç tüm canlılar içi bilindiği gibi faydalı geçmeyebilir. Parazitlik denen bu süreçte kişilerin geçimleri de bu derece etkilenir. Birinin fayda diğerinin zarar sağlaması ya da ki tarafından zararına olan canlılık ilişkileri de bulunmaktadır.

Aynı ortamda bir arada yaşayan aynı türe ait canlılar birbiriyle nasıl etkileşim içindedirler?

Canlılar sürekli olarak doğrudan ya da dolaylı bir şekilde etkileşim halindedir. Canlıların bu denli dengeli bir şekilde hayatlarını devam ettirmeleri de bu dengenin korunmasından kaynaklanmaktadır. Bir arada yaşam oldukça önemli bir husustur. Birbirine zarar vermeden ve sürekli olarak avlanmadan geçen bu süreç, canlılık için büyük önem arz etmektedir. Canlıların hayatlarına bakıldığında da dengeli bir avlanma söz konusudur. Eğer tüm yılanlar tüm kurbağaları yeseydi ortamda beslenecek bir şey kalmayacaktı. Tüm etçiller otçullarla beslenirken otçulların neslinin tükenmesi de oldukça ciddi bir duruma sebebiyet verecektir.

 

Sağlıklı bir ekosistem için bu dengenin sürekli korunması gerekmektedir. Bu sadece beslenme değil aynı zamanda üreme konusunda da geçerlidir. Üreme sadece aynı tür canlılar değil farklı tür canlılar arasında da olabilmektedir. Bu durumda ortaya farklı türden canlıların çıktığı da gözlenir. Canlıların hayatlarını devam ettirmelerinin bir gereği de bundan geçer. Birbirine yarayışlı şekilde faydalı ilişkilerde bulunan canlılar da bulunmaktadır. Bu süreçte karşılıklı yarar sağlayarak birbirlerini avlamadan beslenebilirler. İşte bu düzen korunur ve bu korunma gerçekleşirken dışarıdan bir müdahale sistemin dengesini bozabilmektedir.