Yazar: hakan

Bitkiler Bizim İçin Neden Önemlidir?

Bitkiler hem insanlara hem de hayvanlara sayısız faydalar sağlamaktadır. Hatta doğanın düzenli bir şekilde işlemesi bile bitkiler bağlıdır diyebilirim. Doğadaki her canlı belli bir amaç uğruna yaratılmış ve her canlının kendine özgü bir görevi vardır.

Bu nedenle bitkiler, doğanın en önemli ve en gerekli canlılarıdır. İnsanlara çok büyük faydalar sağlamaktadır. En önemlisi doğayı temizlemesi ve toprağı koruması özelliğidir. Neredeyse bütün besin maddeleri bitkilerden elde edilmektedir. İnsanlar için büyük önemi vardır. Ayrıca hayvanların beslenmesine yaradığı için, hayvanların etinden ve sütünden faydalanmaya imkân sağlar.

 

Günümüzde yapılan bütün kimyasal ilaçlar da hep bitkilerden elde edilmektedir. Hatta bazı bitkiler tek başlarına bile doğrudan kullanıldıklarında birer şifa deposu olur. Bununla birlikte bazı bitkilerden boya yapımında da kullanılmaktadır. Kullanılan renklendiricilerin büyük bir kısmı yine bitkiler sayesindedir. Kozmetik alanından da bitkilerden faydalanılır. Özellikle parfümleri kokuları doğadaki o güzel çiçeklerden elde edilmektedir. Ayrıca büyük bir şifa kaynağı olan balı üreten arılar doğadaki farlı birçok bitkiye konarak onlardan aldığı özlerle balı oluşturmaktadırlar.

 

Bitkiler aynı zamanda bazı hayvanların beslenmesini sağlayarak besin zincirinin korunması ve türlerin yok olmamasını sağlar. İnsanların enerji kaynağı bitkilerdir. Ağaçlar kâğıt yapımında kullanılır ve kâğıt insanlara çok yarar sağlamaktadır. Çeşitli ağaçlar mobilya ve dekorasyon için kullanılarak değerlendirilmektedir. Bize büyük faydalar sağlayan doğadaki bitkileri korumalı ve nesillerini devam ettirmeleri için yardımcı olmalıyız.

Geri dönüşümün ülke ekonomisine katkısını anlatınız.

Geri dönüşümün ülke ekonomisine katkıları çok büyüktür. Bu nedenle geri dönüşüm konusunda çok bilinçli olmalıyız ve elimizden gelen her şeyi yapmalıyız.

 

Geri dönüşüm, ekonomik açıdan önemli olan birçok maddenin yeniden üretilmesi sonucu kullanıma tekrar kazandırılmasıdır. Örneğin; ambalaj atıkları vb. maddeler, çöp olmaktan çıkartılıp, yeniden değerlendirme yoluna gidilmesi ekonomik yönden olduğu kadar çevre kirliliğinin giderilmesi açısından, doğal kaynakların daha verimli kullanılması ve enerji tasarrufu sağlanması için çok önemli bir nokta olduğu söylenebilir. Evimizde ve çevremizde topladığımız geri dönüşüm maddelerinin bu maddeleri alan yerlere teslim ederek hem geri dönüşüme hem de ülke ekonomisine katkı sağlayabiliriz.

 

Geri dönüşüm tesislerinde üretilen ürünlerin satışı, ülke ekonomisine tekrar kazandırıldığı için büyük bir ekonomik paya da sahip olur. Ayrıca bu gibi eri dönüşüm merkezlerinde çalışan kişilere de iş imkânı sağlanarak hem ülke ekonomisine hem de aile ekonomisine katkıda bulunmuş olunur. Bu nedenle hem doğayı hem de ülke ekonomisini düşünüyorsak geri dönüşüm konusunda daha bilinçli olmalı ve tüm atık maddelerin nasıl değerlendirebileceği konusunda bilgi edinmeliyiz.

Yön bulma yöntemleri nelerdir? Yazınız.

Gittiğimiz herhangi bir yerde, sokakta, gece veya gündüz yönümüzü bulmamızı kolaylaştıran yön bulma yöntemleri vardır. Böylece kaybolmaktan kurtulur ve gideceğimiz yere daha çabuk ulaşmış oluruz. Kullanabileceğimiz birçok yön bulma yöntemi vardır. Teknolojiyle birlikte bazı küçük aletlerle yönümüzü bulabileceğimiz gibi doğadan faydalanarak da yönümüzü kolayca saptayabiliriz. Yön bulma yöntemleri şunlardır:

 

Pusula: Yönümüzü bulmak için kullanabileceğimiz en kolay yöntemlerden biri de pusula kullanmaktır. Pusula kullanarak yönümüzü kolaylıkla belirleyebilir ve gideceğimiz yeri tespit edebiliriz. Pusulanın içindeki kırmızı ibre hangi yönü gösteriyorsa orası Kuzeydir. Ancak pusuladan daha iyi sonuç almak için bulunduğumuz ortamda demir ve mıknatıs bulunmamasına özen göstermeliyiz. Bu sayede pusulanın gösterdiği işaretlere uyarak yönümüzü kolayca bulmuş oluruz.

 

Çubuk: Çubuk kullanacağımız zaman,1m uzunluğundaki çubuğu bir yere dikmeliyiz ve gölgesini izlemeliyiz. Daha sonra aradan 10-15 dakika geçer ve gölgesinin iki noktasına geçeriz. Eğer Kuzey yarım kürede isek kuzeyi, güney yarım kürede isek güneyi gösterir. Çubuk sayesinde yönümüzü rahatlıkla bulabiliriz. Ancak çubuk ile yön bulmak biraz dikkat gerektirdiği için tüm ayrıntılara dikkat etmeliyiz.

 

Camiler: Camilerin imamın olduğu yerin karşısındaki giriş yapısı devamlı kuzeyi gösterir. Böylece diğer yönleri tespit edebiliriz

Karınca Yuvaları: Karınca yuvalarının ağzı Güneyi gösterir. Bir yönü bulduğumuz zaman diğer yönleri de rahatlıkla bulabiliriz.

 

Mezar Taşları: Mezar taşlarına bakarak da yönümüzü kolayca bulabiliriz. Üstelik Mezar taşlarına bakarak yön bulma en kolay yön bulma yöntemidir. Şöyle ki; Müslümanların mezar taşları her zaman batıya, ayakları doğuya ve yüzleri güneyi gösterir.

 

Taş, Ağaç ve Yosunlara Bakarak: Taşlarda ve ağaç kabuklarında oluşan yosunlar her zaman kuzey tarafında oluşur. Bu nedenle yosunları inceleyerek de yönümüzü bulabiliriz. Kuzey yönünü tespit ettiğimizde zaten diğer yönleri tahmin etmek hiçte zor olmayacaktır.

 

 Kutup Yıldızı: Kutup yıldızında yönümüz bulabilmemiz için havanın açık olması ve Kutup yıldızını görmemiz gerekir. Bu nedenle çok sık kullanılan bir teknik değildir. Ancak havanın parlak ve açık olduğu durumlarda kutup yıldızı bize yönümüzü bulmamızı kolaylaştıracaktır. Çünkü kutup yıldızı kuzey de bulunur.

Doğadan yararlanarak nasıl yönümüzü buluruz? Açıklayınız.

Doğayı iyi tanımanın bize getirdiği birçok fayda vardır. Eskiden insanlar birçok ihtiyaçlarınızı doğadan yararlanacak gideriyormuş. Bu nedenle doğayı iyi incelemeli ve nasıl istifade edebileceğimiz hakkında bilgiler öğrenmeliyiz.

 

Doğadan yararlanmak ile yönümüzü bulabiliriz. Doğada yaşayan canlıların yaşam biçimlerini izleyerek yönümüzü bulabiliriz. Örneğin; ülkemizde ki ağaçların ve taşların kuzey tarafları fazla güneş almadığı için yosunlar oluşur ve bu kısımlar nemli olur. Bu durumda güneş almayan taraf kuzeyi gösterirken, güneş alan kısımda güney yönünü göstermektedir. Böylece yönümüzü bu şeklide kolayca bulabiliriz.

 

Bu yöntemlerin dışında doğadan yararlanarak yönümüzü şu şekillerle de bulmamız mümkün:

• Güneşin doğuşu ve batışından yararlanarak yönümüzü bulabiliriz.
• Ağaçların gölgelerinden yararlanarak yönümüzü bulabiliriz.
• Etrafımda cami varsa o şekilde de yönümü bulabilirim.
• Ayrıca karınca yuvalarına bakarak da yönümüzü bulabiliriz. Karınca yuvalarının yüksek olan kısmı kuzeyi gösterirken yuvaların giriş kısımları güneyi göstermektedir. Böylece diğer yönleri tahmin etmemiz kolaylaşır.

 

Görüldüğü üzere doğadan yararlanarak yön bulmak bu kadar kolay olmaktadır. Eğer doğada yönümüzü kaybedersek bu yöntemleri kullanarak yolumuzu bulabilir ve nerede olduğumuz hakkında fikir sahibi olabiliriz.

 Yazınız.

Her canlının yaşaması, gelişmesi ve büyümesi için bakıma ihtiyacı vardır. Bu nedenle sağlığımız çok kıymetli olan meyvelerin sahipleri olan ağaçların bakımına da çok özen göstermeliyiz.

 

Meyve ağacının bakımı için şunları yapmalıyız.

• Meyve ağacının dibindeki toprak çapalanır.
• Otlar ve pislikler varsa temizlenir.
• Meyve ağacımız küçük ise sulama yapılır.
• Kurumuş dalları varsa kesilir.
• Dibindeki toprak havalandırılır.
• İlaçlama ve gübreleme gerekli ise bu işlemler yapılır. Bu ilmelerin sırasıyla ve tam vaktinde yapılması da meyve ağaçlarının daha canlı olabilmeleri için önemlidir.

 

Ağacımızın bakımına dikkat edersek daha güzel meyve verir. Dikkat etmesek meyve ağacımız kuruyabilir. Bunun için toprağına suyuna ilacına dikkat etmeliyiz. Meyve veren ağaçlar zamanında bakımı yapılan ağaçlardır. İlkbaharda meyve ağaçlarının temizlenmesi yabancı otların atılması ve sonrasında sonbaharda budama işlemlerinin yapılması gereklidir.

 

Bu sayede meyve ağacımız daha hızlı şekilde meyve vermeye başlayacaktır. Eğer meyve ağaçlarımızın bakımı hakkında detaylı bilgiler sahip değilsek bir bahçıvandan veya ziraat mühendisinden yardım isteyebiliriz. Onların bize vereceği öneriler sayesinde ağaçlarımızın bakımını daha bilinçli bir şekilde yapmış oluruz.

2 farklı anlama gelen yatmak kelimesi ile ilgili deyimler ve atasözleri  yazısı derledik. Bulabildiğimiz deyimleri bir – iki cümle ile kısaca açıkladık. Bakalım hangi deyimleri listemize almışız.

 

Aklı(na) yatmak: Yapılacak olan bir işe başlamadan önce olabileceğine inanmak.

• Öğretmeninin önerdiği ders çalışma yöntemi aklına yatmıştı.

 

Ağustosta yatanı, zemheride büvelek tutar: Eline geçen fırsatlar ile geleceğini düşünmeden anı yaşayan, eğlence ve keyif ile vakit geçiren kimseler sonunda pişman olurlar. Karınca ve ağustos böceği hikayesi gibi yada ihtiyacın olmayan şeyleri satın alırsan gün gelir ihtiyacın olan şeyleri saymak zorunda kalırsın.

 

Akşam ise yat, sabah ise git: Akşam vakti olduğunda yat uyu, sabah vakti olduğunda git çalış.

 

Aslan yattığı yerden belli olur: Bir kimsenin oturduğu yerin durumu, görünümü, onun gerçek karakterini ortaya koyar.

 

Bıçak altına yatmak: Ameliyat olmak, cerrahi operasyon geçirmek.

• Sağlığına kavuşmak için mecburen bıçak altına yatacak.

 

Bir işe eli yatmak: Eli alışmak, bir işi yapmayı öğrenmek.

• Baba mesleğine daha şimdiden eli yatmıştı.

 

Çamura yatmak: Verdiği sözü yerine getirmemek. Haksız olduğunu bildiği halde çirkeflik yapmak.

• Geçen aldığı borcu ödemek yerine çamura yatmayı tercih ediyor.

Sebze ve meyve yetiştiriciliği nasıl yapılır? Bir örnekle açıklayınız.

Sebze ve meyve yetiştirmek için önce yetiştireceğimiz sebze için toprak kazılır. Ekilmeye hazır hale gelir. Bahçeler ve tarlalar tırpanlanarak gübre atılır. En son olarak da yetiştireceğimiz sebzeleri toprağa ekeriz. Mesele yeşilbiber yetiştirmek istersek bahçemizin toprağını kazmalıyız. Kazdıktan sonra gübre atarız.

 

Gübre den sonra yeşilbiber tohumunu atarız. Artık kendisi büyümeye başlar ve sebze verir. Sebze ve meyve yetirirken zamanında işlemlerini yapmalıyız. Zamanında yapmaz isek meyve ve sebze olması da gecikebilir. Sebze ve meyve yetiştiriciliği alanında bilgimiz yoksa bu alanda uzman kişilerden destek alabiliriz.

 

Sebze ve meyve yetiştirmek emek ve sabır isteyen bir iştir. Zamanında bakımını yapmalıyız. Çapalama işlemlerini yapmalıyız. Yabancı otları temizlemeliyiz. Sulama işlemini aksatmadan yapmalıyız. Bunları yaptıktan sonra sebze ve meyveler yetiştiği zaman ürünlerimizi toplamalıyız.

Sebze ve meyve yetiştiriciliği nerelerde yapılır? Yazınız.

Sebze ve meyve yetiştiriciliği köylerde bulunan tarlalarda, bahçelerde ve seralarda yapılır. Bunun yanında şehirde evimizin bahçesi büyük ise bahçede sebze ve meyve yetiştirilebilir. Yaz aylarında tarlalarda ve bahçelerde sebze meyve yetiştirilir.

 

Kış aylarında ise soğuktan korumak için seralarda sebze ve meyve yetiştirilir. Büyük tarım tesislerinde de sebze ve meyve yetiştiriciliği yapılmaktadır. Bu tesisler oldukça çok büyüktür. Buralarda çok sebze ve meyve yetiştirilir.

 

Sebze ve meyveler genellikle büyük alanlarda yetiştirilse de diğer alternatiflerin olduğunu da söyleyebilirim.

Örneğin ananem evinin bahçesinde çok küçük bir alanda domates ve biber yetiştiriyor. O bahçede yetişen domatesler marketlerde satılanlara hiç benzemiyor. Ananemin yetiştirdiği domatesler çok daha lezzetli.

 

Babaannem bir apartman dairesinde oturuyor. Ancak buna rağmen balkonunda büyük peynir tenekelerinin içinde küçük biberler yetiştiriyor. Bu biberlere de saksı biberi diyor. Çok acı oldukları için ben henüz yemedim ama ailedeki herkes bu küçük biberleri çok seviyor.

Çevrenizdeki sebze ve meyve yetiştiriciliğine örnekler veriniz.

Çevremde domates, biber, fasulye gibi sebze ve elma, armut gibi meyveler yetiştirilmektedir. Akrabalarımın yaptığı seralarda sebze ve meyve yetiştirirler. Yaz aylarında ailemle bende o seralara giderim. Sebze meyve toplamak oldukça güzel oluyor. Çevremde çok sebze ve meyve yetiştirenler var.

 

Sebze ve meyvelerin yetiştirmek için çoğu zaman tarla ve bahçeler kullanılır. Zamanında bakımı yapılan sebze ve meyveler ürün vermeye daha hızlı başlar. Bakımını yapmadığımız meyve ve sebzeler zamanında ürün vermez. Bu yüzden bakımını zamanında yapmalıyız.

 

Ayrıca dedemin köyde bir tarlası var. Bu tarlada üzüm yetiştiriyor. Buraya üzüm bağı diyen dedem oldukça zor ve zahmetli olan üzüm yetiştirmeyi sevdiğini söylüyor. Dedemin üzüm bağının hemen kenarında ise kiraz, elma ve şeftali ağaçları bulunuyor. Yaz tatilinde köye gittiğimde bu ağaçlara tırmanarak taze kiraz yemek oldukça zevkli oluyor.

 

Bende bir kez evde çilek yetiştirmek istemiştim. Küçük bir saksıya çilek ektim ancak çıkmadı. Daha sonra anneannemin bahçesinin hemen kenarına ektiğim çilekler çabucak büyüdü ve kızardı. Demek ki her meyve ve sebze kendine ait alanda yetiştirilmesi gerekiyormuş bunu anlamış oldum.

Geri dönüşümle ilgili hangi faaliyetleri yapabilirsiniz? Açıklayınız

Kendim geri dönüşüm kutuları yaparım. Üzerine geri dönüşüm yazıları yazarım. Yaptığım kutuları evimizin içine koyarım. Okulumuza sınıfımıza bu kutulardan koyarım. Bu kutuda geri dönüşüm için olan maddeleri toplarım ve geri dönüşüm yapan yere bırakabilirim. Geri dönüşüm için resimler yaparak insanlara bilgi veririm.

 

Ailemden başlarım sonra akrabalarıma bu geri dönüşüm kutularını hediye ederim. Her hafta bu kutuları toplarım ve geri dönüşüm yapan yerlere bırakırım. Bunun yanında aileme ve çevreme bilgi vermek için afişler hazırlarım. Bu afişleri evin köşesine asarım. Bu sayede geri dönüşüm hakkında bilgi sahibi olurlar.

 

Kendim yaptığım geri dönüşüm kutularını insanlara hediye ederim ve onlarında kullanmalarını sağlarım. Bu sayede onlarda geri dönüşüme katkı sağlamış olurlar.

Bunların dışında plastik şişe kapaklarını toplayabiliriz. Son yıllarda hem okullarda hem de mahallemizde bu tür faaliyetler yapılıyor. Toplanan plastik kapaklar sayesinde engelli kişilere tekerlikle sandalye alındığını duymuştum. Ayrıca bazı televizyon kanalları da bu konu hakkında çeşitli faaliyetler yürütülmüştü.

 

Diğer yandan evde okumadığımız veya kullanmadığımız defter ve kitaplarımızı geri dönüşüm kutularına atabiliriz. Böylece hem kâğıt israfının önüne geçeriz hem de daha fazla ağaç kesilmesini engelleriz.

 

Yine aynı şekilde evimizdeki cam şişe ve kavanozları da geri dönüşüm kutularına atabiliriz. Son yıllarda bazı belediyeler hemen hemen her sokağa geri dönüşüm kutuları koymaktadır. Örneğin benim oturduğum sokakta hem cam şişeler için hem de kâğıt ve plastik şişeler için geri dönüşüm kutuları bulunmakta. Tabi bunlar için evimizde de aynı şekilde attığımız çöp kutularını ayırmamız gerekir. Böylece geri dönüşme göndereceğimiz malzemelerin birbirine karışmasını engellemiş oluruz.