Kategori: Sağlık

Yetersiz ve Dengesiz Beslenmenin Sağlığa Etkisi

Hayatımızın her anında beslenme şeklimize ve alışkanlıklarımıza dikkat etmeliyiz. Nasıl ki çok beslenmenin sağlığa fazlaca olumsuz etkisi varsa, az beslenmenin de kişinin sağlığını olumsuz etkileyecek birçok etkisi vardır. Günlük yeme şeklimize her besin ögesinden mutlaka almamız gerektiği, bu besin öğelerini alırken yeteri miktarda ne fazla ne de az, yeteri kadar alınması gerekliliği unutmamalıyız. Yetersiz beslenme başta beyin fonksiyonlarımıza sonrasında diğer organlarımıza zarar verir. Vücut gereken enerjiyi karşılaşmadır aksi takdirde yorgunluk ve halsizlik gibi yaşantımızı yakından etkileyecek problemler ile karşılaşabiliriz. Okul veya iş hayatında başarısız olma dikkatsiz davranma ve benzeri hastalıklar başımıza gelebilir.

 

Yetersiz beslenmeye sebep olacak rahatsızlıklar:

• Yorgunluk ve halsizlik.
• Unutkanlık hafızada eksiklik.
• Kilo kaybı.
• Görme bozuklukları.
• Depresyon.
• Anksiyete.
• Algılama zorluk çekme.
• Kusma
• Bağırsak Tembelliği
• Vitamin ve mineral eksiklikleri.
• Ciltte lekelenme bozulma.
• Diş etinde kanama
• Ağız sağlığı sorunları.
• Dişlerde bozulma.
• Kemiklerin hassaslaşması.
• Troid hastalıkları başlangıcı.

 

Birçok hastalığa sebep olan yetersiz beslenme organların susuz kalmasına ve atp üretimde eksiklik yaşanmasına B vitamini eksiklikleri yaşanmasına neden olacaktır. Bu tür bozukluklardan kaçınmak adına beslenmenize dikkat etmeliyiz. Günlük aldığımız besinlerde karbonhidrat protein ve yağ olduğuna, günlük içtiğimiz suyun en az 3 litre olmasına ve günlük taze meyve ve sebz3 tüketmemiş gerektiğini bilmeliyiz. İyi bir uyku uyumalı ve enerjimizi yediğimiz besinler ile korumalıyız.

Sağlığınızı korumak için nelere dikkat edersiniz?

 

Kişinin sağlığını koruması için dikkat etmesi gereken birçok etmen bulunur bunlar arasında en önemlisi bağışıklık sistemimizi zinde tutmaktır. Sağlığımızı korumak için bağışıklık sistemimizi nasıl korumamız gerektiğini öğrenmeliyiz. Çoklu kalınan yerlerde dışarda gezerken veya eve okuldan işten gelindiğinde, kullanılan çarşaf yorganın ve iç çamaşırlarının bile sağlığa etkisi varken dikkat etmemiz gereken çok şey var.

 

Sağlıklı beslenmek

Öncelikle sağlığımız için iyi ve sağlıklı beslenmemiz gerek. Bu beslenme belli düzen içerisinde metabolizmamızı bozmayacak veya şaşırtmayacak şekilde olmalı. Çok yağlı veya çok tuzlu çok tatlı besinlerin aşırı yenmesinden kaçınılmalı ve vücudun kilosu kişinin kontrolü altında olmalıdır.

 

Fiziksel aktivite yapmak

Sağlığımızı korumak için aynı zamanda vücut uzuvlarımızın ve kaslarımızın hareketine ihtiyaç duyarız. Zayıflamış kasları olan bir kişi herhangi bir iş yaptıktan sonra hemen yorulabilir ve ağrı çekebilir bu yüzden düzenli olarak vücut kaslarımızı doğru şekilde kullanıp fiziksel aktivite yapmalıyız.

 

Kişisel gelişim

Sosyal ve psikolojik yönler ele alındığında bir kişinin mental, genel ve psikolojik sağlığı için kendini geliştiren ve kendine yeni şeyler katacak uğraşlar ile ilgilenmesi gerekir. Kitap okuma, resim yapma, haber okuma veya ilgilendiği meseleler hakkında araştırma yapıp günlük meselelerden uzaklaşacağı bir zaman dilimi olmalıdır. Bu kişinin psikolojik ve sosyal sağlığı için gereklidir.

 

Toplu yerlerde sağlığı korumak

Halka açık yerlerde bulunduğumuz yerler vardır metrolar, sınıftaki sıralar, halka açık tuvaletler ve benzeri birçok hastalığa neden olabilecek yerler. Bu tür yerlerde bulunduktan sonra mutlaka eller yıkanmalı sonrasında evin içinde dışarı kıyafeti ile oturulmamalıdır. Kişisel temizliğe dikkat edilmeli ve iç çamaşırı her gün değiştirilmeli tırnaklar kesilmeli.

Bitkiler ve yiyecekler neden çürür?

 

Her canlının belli bir ömrü vardır. Hatta eşyaların bile belli bir kullanım ömrü vardır. Bu yüzden meyve ve sebzelerin hatta insanların öldükten sonra çürümesi oldukça doğaldır. Bitki ve yiyecekler dalından koparılıncaya kadar canlı varlıklar arasına girmektedir. Bu yüzden çürüyebilirler. Çürüme nedenleri arasında birçok etmen vardır. Bir elma (ya da herhangi bir meyve) çok uzun bir süre bırakırsanız, kötüye gitmeye veya çürümeye başladığınızı fark edersiniz. Bunun nedeni, bakteriler, mayalar ve mantarlar gibi mikroorganizmalar meyveyi beslemekte ve parçalamaktadır.

 

Bakteriler ve mikroorganizmalar kısaca ayrıştırıcılar bitki ve meyve gibi maddeleri belli süre aralıkları ile kullanırlar. Böylece bunlar doğada kaybolur ve besin döngüsüne katılırlar. Bakteri ve mikroorganizmalar besin olarak da bu maddeleri kullanarak çürütebilir. Meyve ve sebzelerin buzdolabında saklanmasının uzun süre dayanmasının sebebi, soğuğun çürümeyi durduran enzimleri yavaşlatan ve mikroorganizmaların büyümesini, çoğalmasını yavaşlatan özelliğinin olmasıdır.

Sağlığımızı korumak için neler yapmalıyız?

 

Sağlıklı ve dinç olmak için yapmamız gereken önemli unsurlar vardır bunlar gündelik hayatımızın olmazsa olmazı olmalı. Vücudumuzu belli bir düzene sokmalı ve korumalıyız. Herhangi bir düzensiz eğilimde vücut bocalar ve hastalıklara açık hale gelir.

 

İyi beslenme:

Olağan sağlığımızı korumak için yapmamız gereken en önemli şey iyi beslenme. Sağlıkla ilgili yaptığız herşeyde ortaya çıkacak olan iyi beslenme sağlığınızı korumak içinde yapmanız gerekenler sırasında birinci numara. Her gıda türünden yeteri kadar almalı fazla veya az yemekten kaçınmalısınız. Vitamin ve minarel eksiklerinize doktor eşliğinde bakmalı gerekirse vitamin ilaçları kullanmalısınız.

 

Egzersiz yapma:

Sağlıklı bir insanın yapması gereken diğer bir şey ise egzersiz, spor yapma vücudunuzda fazla kilolorun kontrolü sizde olmalı ve organlarınızda yağ oluşuna vücudunuzda kas ağrılarına sebebiyet vermemelisiniz. Bu da sporla olabilir. Belli başlı fıtıklar ve fiziksel rahatsızlıkların tümü spor veya egzersiz yapmamaktan kaynaklanıyor. Günümüzde masa başı iş yapan insanların çok olması ve egzersiz yapacak zaman bulunamamasından birçok fiziksel ağrı ve hastalık çoğalmış durumda.

 

Su içimi: günlük düzenli olarak su içilmesi gerekir. Günlük en az 3 litre su içilmesi gerek. Bunun sebebi beyin başta olmak üzere organlar çalışırken bu suya ihtiyaç duymasıdır. Eksikliğinde fazlaca hastalığa sebebiyet verebilir.

 

İyi uyku: düzgün ve yeterli miktarda uyumak vücudun yapısı ve düzeni için sağlığın korunmasına yardımcı olacaktır.

 

Sosyal iletişim: kişinin sağlıklı olması için yalnız fiziksel ve mental hastalıkların olmaması değil aynı zamanda sosyal ilişkilerinin de iyi olması gerekir. Psikolojik ve sosyal hayatın dengede olması kişinin sağlığını koruyacaktır.

Spor ve sağlık arasında nasıl bir ilişki vardır?

 

Spor ve sağlık arasında büyük bir ilişki vardır. Spor ve sağlık, sağlığınızın ruhsal, fiziksel ve duygusal sağlığı da dahil olmak üzere her yönünü etkilemek için el ele gider. Hatta, sosyal sağlığınız bile takım sporlarından yararlanır.

 

Zihinsel sağlığa yararları

Zihinsel sağlık için, spor fitness çeşitli şekillerde önemlidir. Örneğin, spor vücudunuzdaki oksijen akışını artırır. Beyninize giden bu oksijen artışı, daha iyi bilişsel yetenekleri arttırır, hafıza ve odaklanmayı sağlar. Alzheimer gibi birçok durum, aerobik ve diğer spor aktiviteleri ile engellenebilir. Sporlar şizofreni gibi koşullar üzerinde bile etkili olabilir. Sadece beyninizi değil, aynı zamanda vücudunuzu da çalışır, beyniniz kas gruplarını çalıştırırken mükemmel bir koordinasyon gerektirir. Bu, sporları fiziksel bir aktivitenin yanı sıra zihinsel bir aktivite haline getirir.

 

Fiziksel sağlığa yararları

Sağlık ve fitness da sporla ilişkilidir. Fiziksel olarak, sporlar drenaj yapar ve birçok sağlık yararına sahiptir. Kas yapmanın yanı sıra, sporunuz kan dolaşımınızı artırır. Ayrıca düşük yoğunluklu lipo proteinlerinizi azaltır ve yüksek yoğunluklu lipo proteinlerinizi yükseltir, böylece daha iyi bir kolesterol değerlerine ulaşırsınız. Kalp krizi veya felç gibi hipertansiyonun olumsuz sonuçlarını önleyen kan basıncını bile etkiler.

 

Diğer faydalar

Egzersiz ve sağlık birbiri üzerinde büyük önem taşır. Spor yaparken yaptığınız egzersiz diyabet, inme ve osteoporoz risklerinizi azaltır. Spor ve diğer aerobik aktiviteler belirli kanser türlerini bile önleyebilir.

 

Duygusal sağlığa yararları

Sporların ruh halinize de etkisi vardır. Spor yaparken, vücudunuz endorfin salgılar. Endorfinler, opioid peptitler, yani nörotransmiterler olarak tanımlanır. Sonuç olarak, spor sırasında üretilen artan endorfin seviyesi insanların mutlu olmasına neden olur. Bu, sporun depresyona karşı bir silah olarak görülmesinin nedenlerinden biridir. Ek olarak, spordan yapılan egzersiz kortizol gibi stres hormonlarını azaltır.

Hastalanmamak için nelere dikkat etmeliyiz?

 

Birçok etmen vardır ki hasta olmamıza sebebiyet verir. Soğuk havalar, yorgunluk beslenmenin ve benzeri etmenlerin iyi olmaması kişinin hasta olmasına sebebiyet verebilir. Hastalanmamak için dikkat etmemiz gerekenler;

 

Uyku: Vücudumuzun belli bir düzene ihtiyacı vardır. Dinlenmesi gerekir ve kendini yeni güne hazırlamaya ihtiyaç duyar. İyi bir uyku kişinin metabolizmasını, sağlığını ve bağışıklığını, organlarını korur. Hem zihin hem de fizikin sağlığı için gerekli olan uyku kişinin bağışıklığını dengeler. Az uyuyan kişinin yorgun olması ve bağışıklığının az olmasından dolayı hastalıklara açık hale gelecektir.

 

İyi beslenmek: sağlıklı beslenmek sağlıklı bir vücuda ve bağışıklık sistemine sahip olmamıza neden olur. İyi bir bağışıklık sistemine sahip olursak eğer hastalanmamız zor olacaktır. Bu yüzden her besinden yeteri miktardan almalı ve kış aylarında meyveleri yaza göre daha çok tüketmeliyiz. Özellikle vücudumuzda depolanmayan vitaminler için günlük meyve tüketimi yapmalıyız. Bu meyvelerden özellikle C vitamini bulunduran meyveler hasta olmamıza engel olacaktır.

 

Egzersiz yapmak: egzersiz yapmak hasta olmamak için dikkat etmemiz gereken önemli bir maddedir. Güçlü bir vücuda sahip olmak ve hemen hasta olmamak için düzenli egzersiz yaparak sağlıklı bir kişi olunabilir. Vücudun belli aktivitelerde bulunması hormonların ve enzimlerin, organların çalışmasının doğru ve düzenli olmasını sağlayacaktır. Böylelikle bağışık sistemi güçlenecek ve hasta olmaya karşı dirençli hala gelecektir.

İlaç kullanırken nelere dikkat ediyorsunuz?

 

Herhangi bir ilaca başlamadan yapmanız gereken ilk ve temel şey bir sağlık çalışan veya doktorunuza danışmak olmalı. Kendi isteğiniz ile tahlil yaptırmadan ve herhangi ağrı veya hastalığa çare olarak direkt ilaçlara başlamanız oldukça tehlikeli bir durumdur. Çevrenizde bulunan insanların size önerdiği ilaçları kullanmamalısınız. Yeni bir ilaç kullanmadan önce dikkat etmeniz gerekenler;

 

• Vücudunuzda bu ilacın bileşenine karşı bir alerjik yapı var mı?
• Diğer kullandığınız ilaçlar ile başka bir yan etki oluşturur mu?
• Başka hastalıklarınıza yan etkisi var mı?
• İlacı neden kullanmanız gerektiğini bilin.
• İlacı kullanma talimatlarını bilin ve uygulayın.
• İlacın ne kadar zamanda bir kullanılması gerektiğini.
• İlacın dozunun ne kadar olması gerektiğini.
• İlacı herhangi bir yiyecek ile alabilir miyim?
• İlacı kullanırken yememem içmemem gereken maddeler var mı?
• İlacı kullanırken alkol, sigara kullanabilir miyim?
• İlacı kullanma sürenizi bilin.
• Ne kadar ilaç almalısınız? Sorun.
• İlacı alırken araba veya herhangi bir araç kullanabilir miyim?
• İlacı almayı unutursam ne yapmalıyım?
• Hangi yan etkileri olasıdır. Başka bir yan etkisi olursa ne yapmak gerekir?

 

Herhangi bir ilaç kullanmadan önce bu tür soruların cevabını bilmek sizin ve çevreniz için iyi olacaktır. İlaç doğadaki maddelerin kimyasal bileşeni olarak önümüze gelir ve vücutta birçok etkiye sahiptir. Doktorunuza danışmadan kullandığınız basit bir ağrı kesici bile karaciğerinizi zorlayabilir. Herhangi bir rahatsızlık meydana gelmesine sebep olabilir. Genel olarak ilk yan etkisini alerjik reaksiyonlar ile alırken yanlış ilaç kullanımı kişinin ölümüne bile sebebiyet verebilir. Felç olma, soluksuz kalma organların zarar görmesi, böbrekte taş oluşumu gibi rahatsızlıkların meydana gelebilir.

Besinlerin insan vücuduna yararlarını araştırınız.

 

Vücudumuz temel ihtiyaçlarını karşılamak için esansiyel besin maddelerine ihtiyaç duyar. Bu esansiyel maddeler vücudun dışardan alması gerektiği ve kendisinin üretemediği maddelerdir. Vücudun büyümesi ve gelişmesi için, sağlıklı olmak için ve hastalıklardan kaçınmak için besinleri tüketmeliyiz. Besinler ikiye ayrılır. Bunlar mikro moleküller ve makro moleküllerdir. Birincil enerji kaynağı olan karbonhidrat, protein ve yağlar makro moleküller içerisinde yer alır. Su mineral ve vitaminler ise mikro moleküllerdir. 6 temel besin ögesi bulunur. Bunlar: karbonhidrat, protein, yağ, su ,mineral vitamindir.

 

Karbonhidratın vücuda yararları: Genellikle karbonhidrat yemenin sağlığa zararlı olduğu söylense de yeterli ve dengeli beslenmek için karbonhidrata da ihtiyaç duyarız. Yeteri kalar alındığında karbonhidratın yararları oldukça fazladır.

• Kan şekerindeki düzensizliğe engel olur ve kan şekerini sabit seviyede tutar.
• Sindirimi kolaylaştırır.
• Beyin fonksyonlarının çalışmasını hızlandırır.
• Tansiyonun düşmesine yardım eder.
• Kalıtımda rol oynar.
• Vücut ısısını dengede tutar.
• Mutlu olmanızı sağlayacak hormonlar üretir. (triptofan)

 

Protein vücuda yararları:

• Yıpranan dokuların onarımı yapar.
• Büyüme hormonunun yapısına katılır.
• Hormonların yapısını oluşturur.
• Enzimlerin çalışmasını düzenler.
• Bağışıklık sistemine katılır.
• Kas oluşumda görev yapar.

 

Yağların vücuda yararları:

• A, D, E, K vitaminlerinin emilimi sağlar.
• En büyük enerji kaynağıdır.
• Sindirim sisteminin çalışmasını hızlandırır.
• Kalıtım için gereklidir.
• Hücre zarına katılır.
• Derinin esnek olabilmesini sağlar.

 

 Suyun vücuda yararları:

• Metabolizmayı hızlandırır
• Bağışıklığı hızlandırır.
• Kiloyu dengeler.
• Cildin sağlıklı olmasını sağlar.
• Zihne canlılık ve hız katar.
• Enzimlerin çalışması için gereklidir.

 

 Mineral ve Vitaminlerin vücuda yararları:

• Bağışıklık için gereklidirler
• Tansiyon dengesi sağlanır.
• Hormonların dengede olması için gereklidirler.
• Antioksidan özelliğe sahip olanları bulunur.
• Anemi ve benzeri çeşitli hastalıkların tedavisi için gereklidirler.
• Vücudun sağlıklı olması için dışardan alınması gereken maddelerdir.

Dengeli beslenmekten ne anlıyorsunuz?

 

Dengeli beslenmek kişinin sağlığı ve vücut gelişimi için oldukça önemli bir etkendir.

Sağlıklı beslenme, sağlığınızı korumak, iyi hissetmek ve enerjiye sahip olmak için ihtiyacınız olan besinleri veren çeşitli yiyecekler yemek anlamına gelir. Bu besinler arasında protein, karbonhidratlar, yağ, su, vitaminler ve mineraller bulunur.  Gereksiz ve fazla kalori sahibi yiyeceklerin tüketimi kişinin sağlık sorunlarının olmasına neden olacaktır. Dengeli eslenmeden kasıt sadece yemek değil aynı zamanda su içimine ve meyve gibi vitamin depolarını almayı da kapsar. Beslenme dengesinde olmak demek, diyetinizden doğru miktarda kalori, makro besin ve mikro besin tüketmeniz anlamına gelir. En uygun beslenme durumunda, tüm beslenme ihtiyaçlarınız kalori ihtiyaçlarınızı aşmadan yerine getirilir. Düşük kan kolesterolü ve sağlıklı kan basıncı seviyesine sahip olan dengeli ve sağlıklı kilonun korunması, beslenme açısından dengeli olmanın sadece birkaç belirtisidir. Eğer ani kilo artışı veya enerji eksikliği fark ederseniz, beslenmenizde dengesizlikler için zaman ayarlamanız gerekir.

 

En uygun beslenme dengesinin bir başka şekli de yeterli miktarda mikro besin almayı sağlamaktır. Vitaminler ve mineraller olan bu tip besin maddeleri bedensel işlevler için gereklidir ancak kalori vermezler. İhtiyacınız olan tüm mikro besinleri alabilmeniz için her gün tüm yiyecek gruplarından çeşitli yiyecekler tüketmelisiniz. Sabahları az yağlı süt içerken bir bardak içmek günlük kalsiyum gereksinimlerinizin büyük bir bölümünü sağlar. Öğle yemeğinde salata yeşillikleri içeren üzerinde ızgara tavuk göğsü, yeşilliklerden dolayı demir, C vitamini ve B vitaminleri de dahil olmak üzere birkaç anahtar mikro besin sunar. Her öğünde bazı süt, et, sebze, meyve ve tam tahıllı yiyecekleri dahil etmeyi hedefleyin. Yemek gruplarınızı ayırın ve kahvaltı ile yemek yerine sabah ortası atıştırmalık olarak bir meyve yiyin.